Истражувачи од Универзитетот Небраска-Линколн претставија нов вакцинален пристап против високо патогениот птичји грип H5N1, со охрабрувачки резултати кај млечни телиња и лабораториски глувци. Според објавените податоци, вакцината предизвикала силен имунолошки одговор и целосна заштита од тешка форма на болеста во претклинички модели.
H5N1 веќе не е само проблем кај живината. Во САД, од 2022 година наваму, епидемијата доведе до масовно уништување на комерцијални јата, а во 2024 година вирусот беше детектиран и кај млечни говеда. Таквиот премин меѓу видови го зголеми алармот и поради ризикот за луѓето кои се во близок контакт со заразени животни.
Тимот работел на платформа што таргетира повеќе соеви на H5N1 и истовремено создава системски и мукозен имунитет. Практично, тоа значи заштита и во крвотокот и во дишните патишта. Во експериментите, телињата биле вакцинирани на возраст од една недела со комбинирана апликација: интрамускулно и интраназално, а потоа добиле бустер доза по четири недели.
Истата стратегија кај глувци обезбедила целосна заштита и при изложување на повеќе варијанти на вирусот. Според авторите, двојниот начин на апликација има јасна логика: интрамускулниот дел помага да се ограничи ширењето на инфекцијата во организмот, додека интраназалниот ја засилува бариерата во респираторниот тракт и потенцијално го намалува преносот меѓу животните.
Овие резултати се значајни и поради тоа што во моментов нема лиценцирана H5N1 вакцина за говеда. Ако пристапот се потврди и во следните фази, би можел да помогне во намалување на економските штети во сточарството, но и да го ограничи просторот за вирусна адаптација што би го зголемила ризикот од пошироко прелевање кон луѓето.
Студијата е објавена во списанието npj Vaccines (Wiggins и соработници, 2026; DOI: 10.1038/s41541-026-01460-6). Следниот чекор за истражувачите е дополнителна евалуација на платформата, вклучително и можност за поширока, повеќевидовска примена.
