Научници од Факултетот за инженерство и применети науки „Џон А. Полсон“ при Универзитетот Харвард претворија обично плетиво во паметен материјал што може да ја менува формата, да регистрира движење и да управува со електронски уреди.
Тимот користел еластични предива и индустриски техники на машинско плетење за да создаде густи текстили што нагло преминуваат од една стабилна форма во друга. Ова својство, познато како мултистабилност, потсетува на прекинувач што останува во положба „вклучено“ или „исклучено“.
Истражувачите примениле техника наречена плакирање, при која различни предива се поставуваат на спротивни страни од текстилот. Разликите во еластичноста предизвикуваат плетивото природно да се свиткува и да создава тродимензионални структури. Со внимателно распоредување на хоризонтални и вертикални линии, научниците можеле да го контролираат начинот на кој материјалот се „префрла“ меѓу стабилните состојби.
Потоа во плетивото вградиле тенки спроводливи предива. Така добиле меки и растегливи електрични прекинувачи, чија состојба се менува при нагло свиткување или исправување на ткаенината.
Во еден прототип, плетена структура вклучувала и исклучувала светлечка диода. Во друг, прекинувач поставен над колено или лакт го регистрирал движењето на зглобот, а податоците можеле да се користат за броење чекори преку контролер Arduino. Тимот изработил и абажур со повеќе прекинувачи, при што различните конфигурации активирале светла во различни бои.
Пристапот е особено интересен затоа што се потпира на опрема слична на онаа што веќе се користи во фабриките за облека. Тоа отвора можност паметните текстили да се произведуваат во поголем обем без целосно нова производствена инфраструктура.
Истражувањето, објавено во списанието Advanced Functional Materials, го предводела Кауcаља Махадеван во лабораторијата на Катја Бертолди. Авторите сметаат дека ваквите материјали во иднина би можеле тивко да следат движења на телото, да даваат тактилна повратна информација или сами да ја менуваат формата според потребите на корисникот.
За љубопитноста што нè поврзува.
Вашата донација помага науката да стигне до повеќе читатели.
Ви благодариме што ја поддржувате науката на македонски.
