3D-мапирањето на ДНК откри нови гени поврзани со Кронова болест

Научници развиваат метод за мапирање на тродимензионалното распоредување на ДНК во ретки имунолошки клетки, со што открија повеќе од 100 гени што можат да влијаат врз ризикот од Кронова болест.

Иако ДНК често се прикажува како едноставна спирала, во јадрото на клетката таа е густо свиткана во сложена тродимензионална структура. Овој распоред овозможува регулаторни делови, познати како засилувачи или „enhancers“, физички да дојдат во контакт со гените што ги активираат, дури и кога се оддалечени илјадници или милиони бази.

Истражувачкиот тим од MRC Laboratory of Medical Sciences ја проучувал оваа структура во ретка група имунолошки клетки наречени ILC3. Тие учествуваат во воспалението и обновувањето на ткивата на заштитните површини, особено во цревата, а се поврзуваат и со автоимуни состојби како Кроновата болест.

За да ги анализираат клетките, истражувачите развиле техника наречена mini-Capture Hi-C. Таа овозможува проучување на контактите меѓу гените и засилувачите со значително помал број клетки од претходните методи. Така, генетските варијанти поврзани со болеста можеле да се поврзат со гените врз кои најверојатно влијаат.

Од идентификуваните повеќе од 100 гени, приближно половина веќе биле поврзани со Кронова болест, додека останатите претходно не биле доведувани во врска со неа. Многу од нив учествуваат во имунолошки процеси што му помагаат на организмот да реагира на инфекции и оштетување на ткивата, но при нарушена регулација можат да поттикнат прекумерно воспаление.

Особено внимание привлече генот CLN3, досега најпознат по поврзаноста со невродегенеративната Батенова болест. Експериментите покажале дека тој директно влијае врз интензитетот со кој ILC3 клетките создаваат воспалителни сигнали, што укажува на досега непозната улога на генот во имунолошкиот систем.

Резултатите, објавени во списанието Nature Genetics, не претставуваат веднаш нов третман, но даваат попрецизна слика за тоа како малите генетски разлики го менуваат однесувањето на имунолошките клетки. Подоброто разбирање на овие механизми може да помогне во развојот на поспецифични терапии за Кронова болест и други автоимуни заболувања.