Повеќекратниот стрес може да создаде поотпорни култури

Научниците предлагаат растенијата да се проучуваат во услови што повеќе личат на реалната средина, каде што сушата, топлината, силната сончева светлина и солената почва често се појавуваат истовремено.

Истражувањето на Универзитетот во Мисури покажува дека комбинацијата на стресори може да предизвика биолошки реакции што не се појавуваат кога секој фактор се испитува одделно. Тоа би можело да помогне во развојот на земјоделски култури што подобро ги поднесуваат климатските промени.

Во претходен експеримент, модел-растение било изложено на висока температура, силна светлина и солена почва во исто време. Преживувањето зависело од протеинот bHLH35: растенијата без него угинале, додека оние со дополнителна количина на протеинот останале во подобра состојба.

Интересно е што bHLH35 немал иста клучна улога кога растението се соочувало само со еден од овие стресови. Ова укажува дека реакцијата на комбинација од стресори може суштински да се разликува од едноставниот збир на одговорите на поединечните фактори.

Во коментар објавен во списанието Nature Reviews Molecular Cell Biology, истражувачите повикуваат вакви сложени услови почесто да се вклучуваат во лабораториските експерименти. Таквиот пристап е поскап и побавен, бидејќи треба да се испитуваат различни интензитети, траења и редослед на стресовите, но може да даде пореална слика за однесувањето на организмите.

Пристапот може да биде корисен и надвор од земјоделството. Подоброто разбирање на влијанието на повеќе загадувачи, пестициди, микропластика и временски екстреми би можело да помогне во заштитата на биодиверзитетот. Истражувачите гледаат потенцијал и во медицината, каде што анализата на комбинираното дејство на лекови би можела да придонесе за поефикасни терапии со помалку несакани ефекти.

Научниците очекуваат вештачката интелигенција и напредните аналитички алатки да помогнат во обработката на големиот број податоци што ги создаваат ваквите експерименти.