Нова технологија базирана на таканаречени нанодискови им овозможува на научниците попрецизно да ги проучуваат вирусите ХИВ и ебола во услови што многу поблиску наликуваат на нивната природна состојба. Истражувачите од Scripps Research, во соработка со IAVI и други партнери, покажале дека овој пристап може да открие важни детали за тоа како антителата ги препознаваат и неутрализираат вирусите.
Клучниот проблем во вакциналните истражувања е што вирусните површински протеини често се анализираат во поедноставени лабораториски верзии. Во тие модели обично недостига делот што е вграден во вирусната мембрана, па протеините не се однесуваат целосно исто како во реална инфекција. Тоа може да скрие важни слаби точки што имунолошкиот систем би можел да ги искористи.
Новата платформа го надминува овој недостаток така што ги вградува вирусните протеини во мали липидни структури, односно нанодискови, кои ја имитираат надворешната мембрана на вирусот. На тој начин се зачувуваат природната форма и распоредот на протеините, што им дава на научниците пореална слика за интеракцијата меѓу вирусот и антителата.
Во студијата, објавена во списанието Nature Communications, методот бил тестиран на протеини од ХИВ и ебола. Кај ХИВ, тимот се насочил кон стабилен регион на површинскиот протеин, сместен блиску до мембраната. Тој дел е особено важен затоа што го препознаваат антитела способни да делуваат против широк спектар варијанти на вирусот.
Со помош на нанодисковите, истражувачите успеале да добијат подетален структурен увид во начинот на кој овие антитела се врзуваат за вирусните протеини. Притоа биле забележани интеракции на границата со мембраната што не се гледаат кога протеините се проучуваат изолирано. Според авторите, токму овие детали може да објаснат зошто некои антитела се поефикасни во спречување на инфекцијата.
Истиот пристап бил применет и кај ебола, при што било потврдено дека и таму антителата успешно ги препознаваат вирусните протеини во средина што наликува на природна мембрана. Тоа сугерира дека платформата не е ограничена само на еден вирус, туку може да има поширока примена и кај други патогени со слични мембрански протеини, како грипот и SARS-CoV-2.
Покрај структурната анализа, системот може да се користи и за следење на имунолошкиот одговор на вакцинални кандидати. Научниците наведуваат дека нанодисковите можат да служат како прецизна „мамка“ за издвојување на имунолошки клетки што реагираат на конкретни вирусни протеини. Тоа би можело да помогне побрзо да се споредуваат различни дизајни на вакцини и да се изберат најперспективните.
Дополнителна предност е брзината. Процеси за кои претходно биле потребни повеќе недели, со оваа платформа можат да се завршат за околу една недела. Иако нанодисковата технологија сама по себе не е вакцина, таа претставува важна алатка што може да го забрза развојот на поефикасни вакцини против вируси кои долго време претставуваат голем предизвик за медицината.
