Нов метод го открива сексуалниот феромон на лилиевиот молец

Научници од INRAE, во соработка со Универзитетот на Азурниот брег и Универзитетот за земјоделство во Нанџинг, открија сексуален феромон кај лилиевиот молец (Spodoptera picta). Истражувањето комбинира генетска анализа, вештачка интелигенција и лабораториски експерименти.

Наместо прво да го анализираат инсектот што го испушта сигналот, истражувачите започнале од рецепторите со кои другиот пол го прима мирисот. Врз основа на гените на молецот избрале два можни мирисни рецептори, а потоа со компјутерско моделирање ја предвиделе нивната тридимензионална структура.

Со помош на молекуларно приклучување, компјутерска метода за предвидување како молекулите се врзуваат една со друга, биле испитани различни испарливи соединенија. Така бил издвоен потенцијалниот феромон (Z,E)-9,11-тетрадeкадиенил ацетат. Дополнителните електрофизиолошки, хемиски и бихевиорални тестови потврдиле дека женките го испуштаат соединението, а мажјаците го препознаваат и реагираат на него.

Феромоните се важни за биолошката заштита на растенијата. Тие може да се користат во стапици за следење и намалување на бројноста на штетниците или во воздухот да се ослободуваат во поголеми количества за да се наруши парењето. Лилиевиот молец е штетник во делови од Азија и Океанија, особено во градини, паркови и ботанички градини.

Резултатите, објавени во списанието BMC Biology, претставуваат доказ дека пристапот заснован на рецептори може да го забрза откривањето на досега непознати феромони. Методата би можела да помогне во проучувањето на нови и инвазивни земјоделски штетници, како и во развојот на попрецизни и поеколошки стратегии за нивна контрола.