Дали знаете дека најголемиот дел од нашите океани, познати како „отворено море“, досега немаа соодветна правна заштита? Но, тоа наскоро ќе се промени! На 17 јануари, револуционерниот Договор на Обединетите нации за биолошка разновидност надвор од националните јурисдикции (BBNJA), попознат како „Договор за отворено море“, стапува на сила.
Овие огромни води, кои покриваат две третини од светските океани и половина од површината на нашата планета, досега беа ранливи на експлоатација без соодветни правила. Договорот BBNJA носи долгоочекувана рамка за управување и заштита на овој витален дел од нашата планета, означувајќи огромен чекор напред за зачувување на морскиот живот.
Овој историски договор, кој беше ратификуван од 60 земји минатиот септември и сега брои 81 држава, воведува клучни механизми за заштита. Тој ќе овозможи создавање на заштитени морски подрачја и обврзува на проценки на влијанието врз животната средина за сите активности во овие води.
- Заштитени морски подрачја (ЗМП): Договорот овозможува воспоставување на ЗМП на отворено море, што ќе ги заштити кревките екосистеми од прекумерен риболов, рударство и експлоатација на нафта и гас.
- Проценки на влијанието врз животната средина (ПВЖС): Се бараат за сите активности (како риболов или рударство) кои би можеле да предизвикаат значително загадување или штетни промени во морската средина.
- Споделување на придобивки од морски генетски ресурси: Договорот воведува механизам за споделување на приходите од комерцијализацијата на морските генетски ресурси, промовирајќи го принципот дека отвореното море е заедничко наследство на човештвото.
- Зависност од финансирање и научни препораки: Успехот на BBNJA во голема мера зависи од обезбедувањето соодветно финансирање и од подготвеноста на светските лидери да ги следат научните совети.
- Глобална поддршка: Договорот е ратификуван од 81 држава, вклучувајќи ги ЕУ, Мексико и Виетнам, но важни актери како САД, Велика Британија и Канада сè уште треба да го ратификуваат.
Source: https://www.sciencealert.com/a-landmark-high-seas-treaty-has-arrived-heres-why-its-a-big-deal
