Нов експеримент во Националната лабораторија „Томас Џеферсон“ во САД откри дека начинот на кој протоните и неутроните се спаруваат во атомското јадро не зависи само од тоа колку честички има, туку и од квантната структура на самото јадро. Резултатите, објавени во списанието Nature, додаваат ново правило во разбирањето на краткодометните корелации меѓу нуклеоните.
Овие корелации се кратки, но силни „врски“ што настануваат кога два протона, два неутрона или еден протон и еден неутрон привремено се поврзуваат внатре во јадрото. Тие се важни затоа што објаснуваат зошто дел од нуклеоните се движат многу побрзо од останатите и како самото јадро ја организира својата внатрешна структура.
Истражувачите ги споредиле таканаречените „магични“ и „двојно магични“ јадра, во кои електронските нивоа на протоните и неутроните се пополнети по одреден редослед. Во фокусот биле калциум-40, калциум-48 и железо-54. Споредбата покажала дека едноставното зголемување на бројот на неутрони не доведува до очекувано засилување на спарувањето со протоните.
Најинтересниот резултат дошол кога научниците споредиле калциум-48 со железо-54. Наместо порастот да следи само по бројот на протони, корелациите се зголемиле многу повеќе од очекуваното. Тоа укажува дека клучна улога има тоа во која нуклеарна обвивка се наоѓаат честичките, а не само нивниот вкупен број.
Со други зборови, новото истражување покажува дека квантната обвивочна структура поставува селекциски правила за тоа кои протони и неутрони најлесно формираат парови. Научниците сметаат дека ова ќе помогне подлабоко да се разбере внатрешната организација на јадрата и да се насочат идните експерименти во нуклеарната физика.
