Истражувачи откриле литиум во пирит вграден во древни шкрилци, наод што може да го прошири начинот на кој се бара овој клучен материјал за батерии. Откритието е значајно бидејќи пиритот, познат и како „будалесто злато“, досега не се сметаше за вообичаен носител на литиум.
Литиумот е основа на денешните литиум-јонски батерии што се користат во телефони, лаптопи, електрични автомобили и системи за складирање енергија од сонце и ветер. Како што расте електрификацијата, расте и побарувачката за сигурни и поодржливи извори на овој метал.
Тим од Универзитетот во Западна Вирџинија анализирал 15 примероци од среднодевонски шкрилци од Апалачкиот басен во источниот дел на САД. Станува збор за карпи формирани пред околу 380 милиони години, кога регионот бил покриен со древни мориња. Во тие примероци биле измерени значајни количества литиум токму во пиритот.
Научниците посочуваат дека оваа поврзаност меѓу литиум и сулфидни минерали како пирит досега е слабо истражена. Тоа отвора нови прашања за геохемиското однесување на литиумот во органски богати седиментни средини и за тоа дали слични наоѓалишта постојат и на други места.
Практичната важност на наодот е во можноста литиум да се добива не само од класични руди, туку и од постоечки карпи и индустриски отпад, како рударски остатоци или материјал од стари бушотини. Ако таквиот пристап се покаже технички и економски изводлив, би можел да ја намали потребата од отворање нови рудници и да го намали еколошкиот притисок.
Сепак, истражувачите предупредуваат дека станува збор за рана фаза на работа и за ограничен број примероци од конкретна локација. Затоа сè уште не може да се заклучи колку е распространет овој тип литиумско збогатување во шкрилци. Следниот чекор ќе биде да се утврди дали наодот може да се повтори и дали извлекувањето на литиум од вакви материјали е реална опција за идното снабдување.
Ако резултатите се потврдат и во други формации, шкрилците и отпадните индустриски материјали би можеле да станат дополнителен извор на стратегиски суровини за енергетската транзиција. Тоа би било особено важно во време кога светот бара повеќе батерии, а истовремено се обидува да го ограничи влијанието на новото рударство врз животната средина.
