Осаменоста е поврзана со послаба меморија, но не и со побрз пад

Осаменоста кај повозрасните лица може да биде поврзана со послаби резултати на тестови за меморија, но ново европско истражување не покажува дека таа го забрзува нејзиното опаѓање со текот на времето. Тоа е главниот заклучок од анализа што следела повеќе од 10.000 испитаници во период од седум години.

Студијата се темели на податоци од проектот SHARE, големо европско истражување за здравјето и стареењето. Во анализата биле вклучени 10.217 лица на возраст од 65 до 94 години од 12 европски земји. На почетокот, луѓето кои пријавиле повисоко ниво на осаменост имале пониски резултати на тестови за непосредно и одложено паметење. Сепак, нивната меморија подоцна не се влошувала побрзо во споредба со испитаниците кои се чувствувале помалку осамени.

Истражувачите оценувале меморија преку задачи во кои учесниците требало да запомнат и повторно да кажат листа од 10 зборови, веднаш и по одредено време. Осаменоста била проценувана преку прашања за чувството на недостиг од друштво, исклученост и изолираност од другите. Во анализата биле земени предвид и други фактори што можат да влијаат врз когнитивните способности, како физичка активност, социјална вклученост, депресија, дијабетес и општа здравствена состојба.

Резултатите покажале дека највисоки нивоа на осаменост биле пријавени во јужниот дел на Европа, додека мнозинството испитаници имале ниско или просечно ниво на осаменост. Групата со најизразена осаменост почесто била повозрасна, составена од повеќе жени и лица со послабо здравје, како и со повисока застапеност на депресија, висок крвен притисок и дијабетес.

Иако меморијата кај сите групи опаѓала со текот на годините, истражувањето не нашло доказ дека осаменоста сама по себе го забрзува тој процес. Наместо тоа, податоците упатуваат дека таа повеќе е поврзана со почетното ниво на когнитивни перформанси отколку со темпото на понатамошното влошување. Овој наод е важен затоа што дел од претходните истражувања ја поврзуваа осаменоста со поголем ризик од деменција, но резултатите досега не беа целосно усогласени.

Авторите сметаат дека проверката на осаменоста би можела да стане дел од проценките за когнитивно здравје кај постарите лица. Сепак, тие нагласуваат и ограничување: во оваа анализа осаменоста била третирана како релативно фиксна состојба, иако во реалноста таа може да се менува со текот на животот и под влијание на лични и средински околности.

Студијата е објавена во списанието Aging & Mental Health и додава нова нијанса во разбирањето на врската меѓу социјалната поврзаност и здравјето на мозокот. Пораката не е дека осаменоста е безопасна, туку дека нејзиното влијание врз меморијата можеби се појавува порано и на поинаков начин отколку што се претпоставувало.