Новиот извештај на Центарот за решенија против насилство со оружје при Универзитетот „Џонс Хопкинс“, објавен на 10 јули 2026 година, покажува сложена слика за смртноста поврзана со огнено оружје во САД. Според анализата на податоците на американскиот Центар за контрола и превенција на болести за 2024 година, во земјата биле регистрирани 44.447 смртни случаи поврзани со оружје, што е пад од 5 проценти во споредба со 2023 година.
Главната причина за вкупното намалување е падот на убиствата со огнено оружје. Во 2024 година биле евидентирани 15.364 такви убиства, а стапката е намалена за 15,8 проценти. Сепак, извештајот предупредува дека подобрувањето не значи крај на кризата, бидејќи смртноста и натаму останува повисока од нивото пред пандемијата на ковид-19.
Во исто време, самоубиствата со огнено оружје достигнале највисоко ниво досега. Во 2024 година 27.593 лица во САД починале на тој начин. Тоа значи дека најголемиот дел од смртните случаи поврзани со оружје не се последица на криминално насилство, туку на самоповредување, што дополнително ја нагласува потребата од пристап што ги вклучува и менталното здравје и јавната безбедност.
Извештајот покажува и изразени демографски разлики. Околу 86 проценти од сите жртви биле мажи, но истражувачите бележат раст на стапките кај жените, особено кај небелите групи. Кај црните жени, стапката на убиства со оружје пораснала за 63 проценти во периодот од 2015 до 2024 година. Во истиот период, стапките на самоубиства со оружје се зголемиле за 169 проценти кај црните жени, за 57 проценти кај хиспанските/латино жените и за 51 процент кај азиските и пацифичките жени.
Особено загрижувачки е податокот дека огненото оружје останало водечка причина за смрт кај младите од 1 до 17 години во САД, петта година по ред. Во 2024 година биле регистрирани 2.214 смртни случаи во оваа возрасна група. Од нив, 119 биле деца на возраст од 1 до 4 години, 98 на возраст од 5 до 9 години, 450 на возраст од 10 до 14 години и 1.547 тинејџери на возраст од 15 до 17 години.
Авторите на извештајот препорачуваат комбинација од мерки засновани на докази, меѓу кои програми за интервенција во заедниците со висок ризик, построги правила за лиценцирање при купување оружје и посилни заштитни механизми во случаи на семејно насилство. Пораката на извештајот е јасна: иако убиствата со оружје се намалуваат, кризата со огнено оружје во САД останува длабока и се менува по форма, наместо да исчезнува.
