Вселенското летало „Џуно“ ги направи првите мерења на температурата под површината на Ио, највулкански активното тело во Сончевиот Систем. Податоците откриваат силно загревање во плитките слоеви на оваа месечина на Јупитер.
Мерењата се направени за време на блиските прелети на 30 декември 2023 и 3 февруари 2024 година, кога „Џуно“ се приближила на околу 1.500 километри од површината. Научниците го користеле инструментот со микробранов радиометар, кој може да регистрира топлинско зрачење на различни длабочини.
На повеќето испитани места температурата се зголемувала за повеќе од 22 степени Целзиусови само неколку метри под површината. Таквиот температурен градиент не може да се објасни само со сончевото загревање. Проценетиот топлински тек изнесува од 1 до 3 вати на квадратен метар, што на глобално ниво е до 30 пати поголемо од просекот на Земјата.
Главниот извор на топлината е плимното загревање. Огромната гравитација на Јупитер постојано го растегнува и стиска Ио додека месечината се движи по издолжена орбита. Според истражувачите, измерениот сигнал може да потекнува од постојан пренос на топлина низ кората или од лава што се лади под слој зацврстена кора дебел околу 9 до 11 метри.
Набљудувањата донесоа и изненадување за изгледот на Ио. Иако месечината има високи планини и активни вулкани, големи делови од нејзината површина се мазни и се протегаат на повеќе од 100 километри. Материјалот на тие рамнини има многу мала густина, слична на пемза или лесна вулканска пепел.
Резултатите, објавени во списанието Journal of Geophysical Research: Planets, покажуваат дека микробрановите можат да откриваат како топлината се движи низ карпестите месечини. Истата техника во иднина би можела да помогне и во проучувањето на вулканите на Земјата, како и на подземните океани кај ледените месечини.
