Научниците открија дека прстенестиот систем околу Харикло, мало ледено тело што орбитира меѓу Сатурн и Уран, се менува во текот на само неколку години. Резултатите, објавени во списанието Science Advances, го доведуваат во прашање досегашното мислење дека ваквите прстени се релативно стабилни.
Харикло има дијаметар од околу 250 километри и се наоѓа на речиси 17 пати поголема оддалеченост од Сонцето во споредба со Земјата. Двата густи прстена околу него беа откриени во 2013 година, а нивната структура не може директно да се фотографира бидејќи се исклучително тесни и далечни.
За да ги проучат, истражувачите користеле ѕвездена окултација — појава при која Харикло и неговите прстени минуваат пред далечна ѕвезда, предизвикувајќи краткотрајно намалување на нејзината светлина. Набљудувањето со вселенскиот телескоп „Џејмс Веб“ било изведено на 18 октомври 2022 година.
Споредбата со претходни окултации покажала спротивни промени во двата прстена: внатрешниот прстен, означен како C1R, има значително поголема оптичка густина, додека надворешниот C2R изгледа многу поредок. Тоа укажува дека системот е динамичен и дека во него можат да дејствуваат сложени физички процеси.
Набљудувањето претставува и технолошки успех, бидејќи тоа била првата ѕвездена окултација однапред предвидена и планирана за набљудување со „Џејмс Веб“. Прецизноста зависела од познавањето на орбитата на Харикло, положбата на ѕвездата измерена со мисијата „Гаја“ и движењето на телескопот околу Лагранжовата точка L2, на околу 1,5 милиони километри од Земјата.
Причината за промените засега не е позната. Можно е тие да се резултат на вистинска еволуција на прстените, на разлики меѓу користените филтри или на комбинација од двата ефекта. Новите податоци ќе им помогнат на астрономите подобро да разберат како се создаваат, се развиваат и се одржуваат прстенестите системи околу малите тела во Сончевиот Систем.
