Астрономи забележаа редок и впечатлив пример на „повторно разбудена“ супермасивна црна дупка во галаксијата J1007+3540, која по речиси 100 милиони години неактивност повторно исфрла моќни млазови плазма. Новите радио-набљудувања покажуваат структура што се протега на речиси еден милион светлосни години, поради што феноменот се споредува со космички вулкан.
Истражувањето, објавено во Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, се темели на податоци од LOFAR во Холандија и унапредениот радиотелескоп uGMRT во Индија. Снимките откриваат свеж, светол внатрешен млаз и постари, избледени радио-лобуси околу него, што укажува дека јадрото на галаксијата работи во циклуси на вклучување и исклучување.
J1007+3540 се наоѓа во масивно галактичко јато исполнето со многу жежок гас. Токму тој екстремен надворешен притисок ги витка, компресира и деформира млазовите додека се шират. Северниот лобус е особено искривен и „стиснат“, а спектралните податоци покажуваат старо население честички што веќе изгубиле голем дел од енергијата.
Дополнително, забележана е и долга, слаба опашка на емисија кон југозапад, што сугерира дека магнетизираната плазма се влече низ јатото и остава трага што опстојува милиони години. Тоа значи дека не се менува само активноста на црната дупка, туку и целокупната форма на галаксијата под влијание на околината.
Овој систем е важен за разбирање на еволуцијата на галаксиите: колку често црните дупки преминуваат меѓу тивки и активни фази, како старее радио-плазмата и како околниот жежок гас ја моделира големата космичка архитектура. Следните набљудувања со поголема резолуција треба подетално да го следат движењето на новоактивираните млазови во центарот на J1007+3540.
