Природниот соединител оксалат, кој се наоѓа во намирници како спанаќ, бадеми и слатки компири, можеби придонесува за воспаление кај луѓето со Кронова болест и улцеративен колитис.
Истражувањето од Медицинскиот факултет на Универзитетот на Северна Каролина покажува дека цревата кај лицата со воспалителна болест на цревата (ИБЦ) можеби различно го обработуваат оксалатот. Резултатите се објавени во списанието Cellular and Molecular Gastroenterology and Hepatology.
Оксалатот природно се содржи во растителната храна. Во здрави црева, најголемиот дел од внесениот оксалат поминува низ дигестивниот систем и се исфрла со столицата. Кај пациентите со ИБЦ, истражувачите забележале пониско ниво на два протеина, SLC26A2 и SLC26A3, кои учествуваат во неговото пренесување низ цревата.
Кај лицата со Кронова болест биле измерени и повисоки количини оксалат во столицата, иако нивната потрошувачка на растителна храна била слична со онаа кај луѓето без ИБЦ. Тоа укажува дека проблемот можеби не е само во исхраната, туку и во начинот на кој организмот го обработува оксалатот.
Експериментите врз глувци ја засилиле оваа поврзаност. Кај животните со предизвикан колитис, дополнителниот оксалат ја намалил стапката на преживување за 60 проценти. Во други модели, оксалатот го забрзал појавувањето на болеста и ја зголемил нејзината тежина.
Во лабораториски услови, оксалатот ги засилил воспалителните реакции на макрофагите и дендритичните клетки — имунолошки клетки што имаат важна улога во одржувањето на цревната бариера.
Истражувачите проучувале и уште еден транспортер, SLC26A6. Ниската активност на овој протеин била поврзана со стриктурирачка Кронова болест, форма при која создавањето лузнесто ткиво го стеснува цревото. Сепак, ова е прелиминарен наод што треба да се потврди во поголеми истражувања.
Резултатите не значат дека луѓето со ИБЦ треба целосно да ја исфрлат растителната храна. Научниците предупредуваат дека сè уште нема доволно докази за официјални препораки за ограничување на оксалатот.
Можно решение во иднина би можеле да бидат индивидуализирани диети со пониско ниво на оксалат или третмани насочени кон цревниот микробиом. Некои бактерии, меѓу кои и Oxalobacter formigenes, го разградуваат оксалатот, но тие се поретки кај луѓето со ИБЦ. За да се утврди дали ваквите пристапи навистина помагаат, потребни се поголеми и долгорочни клинички студии.
