Тим од научници од Техничкиот универзитет во Виена (ТУ Виена), во соработка со компанијата за технологија за складирање податоци Cerabyte, поставија нов светски рекорд: го создадоа најмалиот QR код на светот, толку ситен што вашиот паметен телефон би имал потреба од електронски микроскоп за да го скенира. Оваа неверојатна креација, со големина од само 1.977 квадратни микрометри, е помала од некои бактериски клетки или честички од загаден воздух и е околу една третина од големината на претходниот рекордер.
Светскиот рекорд на Гинис беше официјално доделен на 3 декември 2025 година, потврдувајќи го подвигот на седумте научници. Пол Мајрхофер, научник за материјали од ТУ Виена, истакнува дека структурата е толку фина што воопшто не може да се види со оптички микроскопи. „Меѓутоа, тоа не е најзабележителниот дел. Структурите на микронска скала денес не се ништо невообичаено – дури е можно да се изработат обрасци составени од поединечни атоми. Но, само тоа не резултира со стабилен, читлив код“, објаснува тој.
Клучот за создавање на толку мал, но функционален QR код лежи во неговото печатење на тенок керамички филм, специјално дизајниран за обложување на високоперформантни алатки за сечење. Тимот користел фокусирани јонски зраци за да го исече QR кодот со пиксели со големина од само 49 нанометри. Оваа мерка е десет пати помала од брановата должина на видливата светлина, што значи дека кодот е целосно невидлив за човечкото око.
И покрај неговата минијатурна големина, кодот функционира беспрекорно, што беше потврдено во присуство на сведоци и верифицирано од страна на Универзитетот во Виена како независен проверувач. Овој пробив не е само технолошка демонстрација, туку претставува и нов пристап кон складирањето податоци. Александар Кирнбауер, исто така научник за материјали од ТУ Виена, посочува: „Со керамичките медиуми за складирање, следиме сличен пристап како оној на античките култури, чии натписи сè уште можеме да ги читаме денес.“
Идејата е да се запишуваат информации во стабилни, инертни материјали кои можат да го издржат текот на времето и да останат целосно достапни за идните генерации. Тимот сега се надева дека ќе развие и други мали форми на керамички складишта на податоци кои ќе бидат исклучително издржливи и би можеле да остават помал јаглероден отпечаток од моменталните опции за складирање.
Според проценките на Кирнбауер, Мајрхофер и нивните колеги, нивниот метод би можел да складира повеќе од 2 терабајти податоци на само еден лист хартија со формат А4. Оваа иновација не само што го поместува границите на она што е можно во нанотехнологијата, туку нуди и ветувачки решенија за трајно, еколошки прифатливо и висококапацитетно складирање на податоци во дигиталната ера.
