Ново истражување укажува дека досега неопишан вирус, кој живее внатре во честа цревна бактерија, би можел да биде важен дел од сложувалката за настанување на колоректален карцином. Научниците од Универзитетот на Јужна Данска и Универзитетската болница во Оденсе откриле дека овој вирус почесто се среќава кај луѓе со рак на дебелото црево, што отвора нов правец за разбирање на ризикот од болеста.
Во фокусот на студијата е бактеријата Bacteroides fragilis, која одамна се поврзува со колоректален карцином, но воедно е присутна и кај многу здрави луѓе. Токму тоа со години претставуваше парадокс: ако бактеријата е толку честа, зошто кај некои луѓе е поврзана со рак, а кај други не? Истражувачите се обиделе да откријат дали разликата можеби не е само во бактеријата, туку и во тоа што таа носи во себе.
Така бил идентификуван бактериофаг, односно вирус што инфицира бактерии. Анализата покажала дека кај пациенти кај кои подоцна бил дијагностициран колоректален карцином, Bacteroides fragilis многу почесто го носела токму овој вирус. Според авторите, станува збор за нов тип вирус кој претходно не бил опишан.
Првичниот сигнал доаѓа од дански податоци, каде што биле следени пациенти со сериозни инфекции на крвта предизвикани од оваа бактерија. Дел од нив во следните недели добиле дијагноза за колоректален карцином. Со споредба на бактериските примероци од пациенти со и без рак, истражувачите забележале јасна шема: примероците поврзани со рак почесто содржеле специфични вируси.
За да проверат дали наодот важи и пошироко, научниците анализирале примероци од столица од 877 лица од Европа, САД и Азија. Резултатите биле слични и во овие независни групи: лицата со колоректален карцином имале приближно двојно поголема веројатност да ги носат овие вируси во цревата.
Сепак, истражувачите нагласуваат дека ова не значи дека вирусот директно предизвикува рак. Засега е утврдена силна поврзаност, но не и причинско-последична врска. Можно е вирусот да влијае на однесувањето на бактеријата и на средината во цревата, а можно е и само да биде знак дека во микробиомот веќе се случуваат промени поврзани со болеста.
Откритието е значајно и затоа што го пренасочува вниманието од самите бактерии кон вирусите што тие ги носат. Цревниот микробиом е исклучително сложен систем со илјадници микроорганизми и огромна генетска разновидност, па ваквиот пристап би можел да помогне полесно да се издвојат факторите што го зголемуваат ризикот.
На подолг рок, ваквите вирусни маркери би можеле да станат дел од скрининг тестови за рано откривање на зголемен ризик од колоректален карцином. Раните анализи сугерираат дека одредени вирусни сигнали би можеле да препознаат околу 40 проценти од случаите, додека кај повеќето здрави луѓе не се присутни. Но авторите предупредуваат дека примената во клиничка пракса е уште далеку и ќе бидат потребни дополнителни истражувања.
Студијата е објавена во списанието Communications Medicine и претставува уште еден показател дека односот меѓу бактериите и вирусите во нашите црева може да има многу поголемо значење за здравјето отколку што се мислеше досега.
