Нов чекор кон запирање на вирусот Епштајн-Бар кај најризичните пациенти

Научници од Fred Hutchinson Cancer Center објавија резултати што би можеле да отворат пат кон прва поефикасна заштита од вирусот Епштајн-Бар, познат како EBV. Станува збор за исклучително распространет вирус што го носат околу 95 проценти од луѓето во светот, а се поврзува со одредени карциноми, хронични заболувања и сериозни компликации кај лица со ослабен имунитет.

Во новата студија, објавена во списанието Cell Reports Medicine, истражувачите користеле генетски модифицирани глувци со човечки антителни гени за да создадат моноклонални антитела слични на човечките. Целта била да се пронајдат антитела што ќе го спречат вирусот да се врзе за имуните клетки и да навлезе во нив.

Тимот се насочил кон два важни вирусни протеини, gp350 и gp42. Првиот му помага на EBV да се прикачи на клетките, а вториот му овозможува да се спои со нив и да навлезе внатре. Научниците идентификувале две моноклонални антитела насочени кон gp350 и осум кон gp42.

Најзначајниот резултат дошол во финалните лабораториски тестирања: едно антитело насочено кон gp42 целосно спречило EBV инфекција во модел со човечки имунолошки систем. Антитело насочено кон gp350, пак, обезбедило делумна заштита. Ова е важен напредок бидејќи EBV долго време претставува тежок противник за истражувачите, особено поради неговата способност да се врзува за речиси сите Б-клетки.

Овие сознанија се особено важни за пациентите што примаат трансплантација на органи или коскена срцевина. Само во САД, секоја година повеќе од 128.000 луѓе минуваат низ вакви постапки. Поради имуносупресивната терапија што ја добиваат, кај нив вирусот може повторно да се активира или неконтролирано да се размножи.

Една од најсериозните последици е појавата на посттрансплантациски лимфопролиферативни нарушувања, познати како PTLD, кои често се поврзани со EBV и можат да прераснат во опасни форми на лимфом. Кај децата ризикот може да биде уште поголем, бидејќи дел од нив пред трансплантацијата воопшто не биле изложени на вирусот.

Истражувачите сметаат дека во иднина овие антитела би можеле да се даваат како превентивна инфузија за да се спречи инфекција или реактивација на вирусот кај високо ризични пациенти. Таков пристап би можел да помогне да се намали ризикот од PTLD, но и да се избегне дополнително намалување на имуносупресивната терапија, што е важно за зачувување на функцијата на трансплантираниот орган.

Засега станува збор за претклиничко истражување, што значи дека терапијата не е подготвена за клиничка употреба. Следните чекори би вклучувале тестирања на безбедност, а потоа и клинички испитувања кај пациенти со највисок ризик. Сепак, резултатите покажуваат дека по долг период на ограничен напредок, научниците конечно можеби нашле поцврста стратегија против еден од најраспространетите човечки вируси.